Kısa özet
Trastuzumab deruxtecan, HER2 taşıyan kanser hücrelerini hedefleyen trastuzumab adlı antikor ile deruxtecan adlı güçlü kemoterapi yükünün birleşiminden oluşur. Bu yapı “antikor-ilaç konjugatı” olarak adlandırılır. Amaç, kemoterapi etkisini HER2 taşıyan hücrelere daha seçici biçimde ulaştırmaktır.
Hangi hastalarda kullanılır?
Kullanım alanı HER2 sonucuna, tümör tipine, evreye ve daha önce alınan tedavilere göre değişir. HER2 pozitif, HER2-low, HER2-ultralow ve HER2 mutant ifadeleri birbirinin aynısı değildir.
- HER2 pozitif ileri/metastatik meme kanserinde, önceki anti-HER2 tedavi durumuna göre kullanılabilir.
- HER2-low meme kanserinde, özellikle daha önce kemoterapi almış ileri/metastatik hastalıkta kullanılabilir.
- HR pozitif HER2-low veya HER2-ultralow meme kanserinde, endokrin tedavi sonrası ve uygun koşullarda gündeme gelebilir.
- HER2 pozitif mide veya gastroözofageal bileşke adenokarsinomunda, önceki trastuzumab temelli tedavi sonrası değerlendirilebilir.
- HER2 mutant küçük hücreli dışı akciğer kanserinde, daha önce sistemik tedavi almış hastalarda kullanılabilir.
- HER2 pozitif IHK 3+ bazı solid tümörlerde, önceki sistemik tedavi sonrası ve tatmin edici alternatif yoksa tümör-agnostik yaklaşım olarak değerlendirilebilir.
Katkısı nedir?
Trastuzumab deruxtecanın temel katkısı, HER2 hedefli bir taşıyıcı ile güçlü kemoterapi yükünü tümöre ulaştırarak hastalığı küçültme veya daha uzun süre kontrol altında tutma olasılığı sağlamasıdır.
DESTINY-Breast04 çalışmasına dayanan FDA değerlendirmesinde HER2-low ileri/metastatik meme kanserinde medyan progresyonsuz sağkalım genel popülasyonda trastuzumab deruxtecan ile 9,9 ay, hekim seçimi kemoterapi ile 5,1 ay olarak bildirilmiştir. Aynı değerlendirmede medyan genel sağkalım 23,4 aya karşı 16,8 ay olarak raporlanmıştır.
HER2 pozitif mide/GEJ adenokarsinomunda FDA onayı DESTINY-Gastric01 çalışmasına; HER2 mutant KHDAK onayı ise daha önce sistemik tedavi almış hastalarda yanıt verilerine dayanır. 2024 yılında FDA, HER2 pozitif IHK 3+ bazı solid tümörler için tümör-agnostik hızlandırılmış onay da vermiştir.
Yan etkiler nelerdir?
En sık görülebilen yan etkiler bulantı, halsizlik, saç dökülmesi, kusma, kansızlık, kabızlık, iştah azalması, ishal, kas-eklem ağrısı ve kan değerlerinde düşmedir.
En önemli özel uyarılardan biri interstisyel akciğer hastalığı/pnömonit riskidir. Yeni başlayan veya artan öksürük, nefes darlığı, ateş ya da oksijen düşüklüğü bekletilmeden tedavi ekibine bildirilmelidir. Kalp fonksiyonları, kan sayımı ve karaciğer testleri de izlenebilir.
Türkiye'de geri ödemesi var mı?
Kısa cevap: Trastuzumab deruxtecan için Türkiye'de geri ödeme durumu tek cümleyle tüm hastalar için söylenemez. Geri ödeme; tümör tipine, HER2 düzeyine, evreye, önceki tedavilere, endikasyona, sağlık kurulu raporuna ve güncel SGK/SUT düzenlemelerine göre değişebilir.
Bu nedenle HER2 IHK/ISH sonucu, HER2-low veya HER2-ultralow tanımı, HER2 mutasyon sonucu, önceki trastuzumab/kemoterapi/endokrin tedavi öyküsü ve hastalık evresiyle birlikte güncel SUT, SGK bedeli ödenecek ilaç listesi ve MEDULA üzerinden hasta bazlı kontrol yapılmalıdır.
Hekime sorulabilecek sorular
- Benim tümörüm HER2 pozitif mi, HER2-low mu, HER2-ultralow mu, yoksa HER2 mutant mı?
- HER2 sonucu hangi test yöntemiyle ve hangi örnekten bakıldı?
- Trastuzumab deruxtecan benim kanser türüm ve tedavi basamağım için uygun mu?
- Daha önce aldığım trastuzumab, pertuzumab, T-DM1, kemoterapi veya endokrin tedaviler bu kararı etkiler mi?
- Akciğer yan etkisi açısından hangi belirtileri aynı gün bildirmeliyim?
- Geri ödeme için hangi rapor, patoloji sonucu ve önceki tedavi belgeleri gerekiyor?