Kısa özet
Bu sayfa, KIT ve PDGFRA mutasyonları hedefli tedavileri hasta diliyle özetler. Amaç, etken madde ve marka örneklerini, hangi hastalarda gündeme geldiklerini, beklenen katkıyı, temel yan etkileri ve Türkiye'de geri ödeme kontrolünde dikkat edilecek noktaları tek yerde göstermektir.
Hangi hastalarda kullanılır?
Gastrointestinal stromal tümörlerde adjuvan, metastatik veya ileri basamak tedavi amacıyla; mutasyon tipine ve önceki TKI kullanımına göre seçilir.
Kesin uygunluk; patoloji, moleküler test raporu, evre, önceki tedaviler, performans durumu, eşlik eden hastalıklar ve hastanın tedavi hedefi birlikte değerlendirilerek belirlenir.
Katkısı nedir?
GIST tedavisinde tümörün temel sürücü sinyalini hedefleyerek uzun süreli hastalık kontrolü sağlayabilir. İleri basamaklarda direnç sonrası seçenekler devreye girer.
Her hastada aynı etki beklenmez. Klinik fayda; hedef değişikliğin tümör için gerçek bir sürücü olup olmaması, hastalık yükü, beyin metastazı varlığı, önceki tedaviler ve ilacın tolere edilebilmesiyle ilişkilidir.
Yan etkiler nelerdir?
Ödem, bulantı, ishal, el-ayak sendromu, tansiyon, karaciğer enzim yüksekliği, kan sayımı değişiklikleri ve cilt yan etkileri ilaca göre izlenir.
Yeni başlayan nefes darlığı, ateş, ciddi ishal, yaygın döküntü, sarılık, bayılma, çarpıntı, olağandışı kanama veya günlük yaşamı bozan halsizlik olduğunda tedavi ekibiyle gecikmeden iletişim kurulmalıdır.
Türkiye'de geri ödemesi var mı?
Kısa cevap: Bu grup için tek cümlelik “vardır” veya “yoktur” yanıtı güvenli değildir. Geri ödeme; etken maddeye, tümör tipine, biyobelirteç sonucuna, tedavi basamağına, önceki tedavilere, sağlık kurulu raporuna ve güncel SGK/SUT düzenlemelerine göre değişebilir.
Bu nedenle güncel SUT, SGK bedeli ödenecek ilaç listesi ve MEDULA üzerinden hasta bazlı kontrol yapılmalıdır. Bu sayfanın geri ödeme bölümü için son içerik kontrol tarihi: 28 Nisan 2026.
Hekime sorulabilecek sorular
- Benim tümörümde bu hedef değişiklik hangi test yöntemiyle saptandı?
- Bu ilaç benim kanser türüm, evrem ve tedavi basamağım için uygun mu?
- Alternatif tedavi seçenekleri nelerdir?
- Beklenen katkı hastalığı küçültmek mi, kontrol altında tutmak mı, nüks riskini azaltmak mı?
- Hangi yan etkilerde aynı gün haber vermeliyim?
- Geri ödeme için hangi rapor, test sonucu ve belge gerekiyor?
Moleküller
Imatinib (Glivec / Gleevec)
KIT/PDGFRA hedefli ilk temel TKI'dır. Metastatik GIST'te ve bazı riskli hastalarda adjuvan tedavide kullanılır.
Katkı: GIST tedavisinde hedefe yönelik dönemin temel ilacıdır; uygun mutasyonlarda uzun süreli hastalık kontrolü sağlayabilir.
Kontrol: Mutasyon tipi, doz, adjuvan süre, ödem ve karaciğer fonksiyonları.
Sunitinib (Sutent)
Imatinib sonrası progresyon veya intolerans durumunda kullanılan çok hedefli TKI'dır.
Kontrol: Önceki imatinib kullanımı, tansiyon, el-ayak sendromu, tiroid ve kalp izlemi.
Regorafenib (Stivarga)
GIST'te imatinib ve sunitinib sonrası kullanılan çok hedefli TKI'dır.
Kontrol: Önceki basamaklar, karaciğer fonksiyonları, el-ayak sendromu ve tansiyon.
Ripretinib (Qinlock)
İleri basamak GIST tedavisinde kullanılan anahtar switch-control TKI'dır. FDA, imatinib dahil en az üç kinaz inhibitörü almış ileri GIST hastalarında onaylamıştır.
Katkı: INVICTUS çalışmasında plaseboya kıyasla progresyonsuz sağkalımı anlamlı uzatmıştır.
Kontrol: Önceki TKI sayısı, cilt muayenesi, tansiyon ve kalp fonksiyonu.
Avapritinib (Ayvakit)
Özellikle PDGFRA exon 18, D842V mutasyonlu GIST'te önemli bir hedefli tedavidir.
Kontrol: PDGFRA D842V sonucu, bilişsel yan etkiler ve kanama riski.